Opiniestuk van ondervoorzitter Johan Van Eeghem en federaal secretaris Evert Persoon dat op 18 juni 2026 in De Standaard verscheen.
Het systeem van flexi-jobs is op zich al bedenkelijk, schrijven Johan Van Eeghem en Evert Persoon. In de zorgsector is het zéker geen goed idee.
Ondervoorzitter en federaal secretaris BBTK.
De overheid en de werkgevers proberen flexi-arbeid in de zorg voor te stellen als een logische en zelfs noodzakelijke oplossing. Maar wie hun argumenten ernstig bekijkt, ziet vooral een poging om structurele problemen te verdoezelen.
Als werkende mensen flexi-jobs nodig hebben om maandelijks nog enkele honderden euro’s netto bij te verdienen, dan is dat in de eerste plaats een bewijs dat de lonen de stijgende levensduurte niet meer volgen. Dat krijg je met jarenlange loonmatiging.
Het argument dat flexi-arbeid intussen is ingeburgerd en daarom naar andere sectoren moet worden uitgebreid, houdt ook geen steek. Populariteit is om te beginnen nooit een ernstig beleidsargument. Dat veel mensen iets verwachten of wenselijk vinden, maakt het daarom nog niet verantwoord. De zorg is bovendien geen gewone sector, het is een essentiële sector gefinancierd met collectieve middelen, goeddeels via de sociale zekerheid.
De werkgevers stellen dat flexi-arbeid de personeelstekorten kan helpen opvangen, omdat zorgverleners en gepensioneerden door de flexibiliteit van het systeem worden aangemoedigd om meer te werken of opnieuw aan de slag te gaan. Ook dat argument is een verdraaiing van de werkelijkheid. Zorgpersoneel kiest er net vaak bewust voor om in een andere sector een flexi-job te doen, precies omdat het werk in de zorg te zwaar is en de arbeidsomstandigheden onaantrekkelijk zijn. Flexi-jobs dreigen dat probleem te bestendigen doordat de overheid niet investeert in betere lonen, haalbare uurroosters en werkbare arbeidsomstandigheden.
Actieven activeren
Hetzelfde geldt voor het zogenaamd activerende effect van flexi-jobs. Wie vandaag minstens viervijfde werkt, is al actief op de arbeidsmarkt. En bij gepensioneerden rijst de vraag waarom je mensen die aangeven dat een loopbaan in de zorg mentaal en fysiek te zwaar is om vol te houden tot 67 jaar, daarna via een achterdeur opnieuw zou willen inschakelen.
Bovendien raakt die “flexi”-aanpak rechtstreeks aan de kwaliteit en continuïteit van de zorg. De ervaring met overmatig gebruik van uitzendkrachten en andere tijdelijke profielen heeft al langer uitgewezen dat communicatie moeilijker verloopt en het risico op fouten toeneemt als teams te weinig stabiel zijn. Met flexi-jobs in de zorg dreigt de regering dat probleem naar die sector uit te breiden.
Werkgevers spreken ook over discriminatie tussen functies binnen zorginstellingen, als flexi-jobs niet voor alles kunnen. En dan? Niet elk onderscheid is onrechtvaardig. Als verschillende functies onder een ander wettelijk kader vallen of een ander niveau van verantwoordelijkheid inhouden, dan is het logisch dat er ook andere regels aan verbonden zijn. Een verpleegkundige via flexi inzetten is niet vergelijkbaar met een flexi inschakelen om soep te maken in een woonzorgcentrum – met alle respect voor het keukenpersoneel. Overigens kunnen we niet genoeg herhalen dat elke job een volwaardige, echte arbeidsovereenkomst verdient.
Nefast voor de arbeidsmarkt
Zolang we de echte oorzaken van de uitstroom en de tekorten op de arbeidsmarkt niet aanpakken, blijven flexi-jobs een schijnoplossing. En als een viervijfdebaan combineren met een flexi-job financieel interessanter wordt dan voltijds werken, dan is dat op termijn nefast voor de arbeidsmarkt – voor werkgevers die op stabiele voltijdse tewerkstelling rekenen én voor onze sociale zekerheid.
In het overleg met de overheid en de werkgevers worden weliswaar maatregelen voorgesteld om het gebruik van flexi-jobs te reguleren, alleen doen die maatregelen – als ze al te controleren en te handhaven zijn – niets af aan de impact van de flexi-jobs an sich op de loon- en arbeidsvoorwaarden van de andere werknemers. Dat is nochtans exact wat de ervaring in sectoren zoals de kleinhandel ons leert. Een flexi-job holt op termijn niet alleen onze sociale zekerheid uit. Ook een werknemersstatuut met degelijke loon- en arbeidsvoorwaarden komt onder druk te staan in de zoektocht naar alsmaar flexibelere arbeidskrachten en naar zo goedkoop mogelijke arbeid.